انقلاب آرام اسکالونی؛ آرژانتین در آستانه نبرد با انگلیس

لیونل اسکالونی، سرمربی تیم ملی آرژانتین، در آستانه رساندن تیمش به دومین فینال متوالی جام جهانی قرار دارد؛ موفقیتی که بسیاری آن را نتیجه بزرگ‌ترین دستاورد او می‌دانند: تبدیل آرژانتین از تیمی وابسته به لیونل مسی به تیمی منسجم که در عین بهره‌گیری از نبوغ کاپیتانش، بر پایه کار گروهی و هویت جمعی بنا شده است.

از مربی کم‌نام تا رهبر قهرمان جهان

در سال ۲۰۲۰، زمانی که اسکالونی در اجلاس بین‌المللی فوتبال در شهر بیلبائوی اسپانیا حضور یافت، کمتر کسی او را در کنار مربیان نامداری همچون فابیو کاپلو، اونای امری، ارنستو والورده و تیته جدی می‌گرفت. او در آن زمان تازه هدایت آرژانتین را برعهده گرفته بود و بسیاری تصور می‌کردند حضورش موقتی باشد.

اما شخصیت آرام، فروتن و صمیمی او به‌تدریج توجه اطرافیان را جلب کرد؛ ویژگی‌هایی که بعدها به یکی از مهم‌ترین عوامل موفقیتش روی نیمکت آرژانتین تبدیل شد.

مأموریتی که کمتر کسی به موفقیتش باور داشت

پس از ناکامی آرژانتین در جام جهانی ۲۰۱۸ روسیه و جدایی موقت لیونل مسی از تیم ملی، فدراسیون فوتبال آرژانتین پس از رد پیشنهاد از سوی مربیان مطرحی مانند مائوریسیو پوچتینو و دیگو سیمئونه، هدایت تیم را به اسکالونی سپرد.

در آن زمان، بسیاری این مسئولیت را مأموریتی تقریباً غیرممکن می‌دانستند؛ اما اسکالونی توانست به‌تدریج اعتماد بازیکنان را جلب کرده و مسی را به تیم ملی بازگرداند.

آغاز دوران طلایی در ماراکانا

همکاری نزدیک اسکالونی با دستیارانش، پابلو آیمار و والتر ساموئل، نقش مهمی در بازسازی تیم داشت.

نقطه عطف این پروژه، قهرمانی آرژانتین در کوپا آمریکا ۲۰۲۱ بود؛ جایی که این تیم با گل آنخل دی‌ماریا، برزیل را در ورزشگاه ماراکانا شکست داد و به ۲۸ سال انتظار برای کسب جام پایان داد.

این قهرمانی نخستین جام بزرگ ملی لیونل مسی بود و زمینه‌ساز اعتمادبه‌نفسی شد که در نهایت به فتح جام جهانی ۲۰۲۲ قطر انجامید.

موفقیت بدون خودنمایی

برخلاف بسیاری از مربیان موفق، اسکالونی هرگز تلاش نکرد موفقیت‌های تیم را به نام خود ثبت کند.

او همواره بازیکنان، به‌ویژه لیونل مسی، را در مرکز توجه قرار داده و خود را عضوی از یک مجموعه دانسته است.

اسکالونی بارها تأکید کرده که فوتبال تنها بخشی از زندگی است و اعتقاد دارد مربیان نباید تمام زندگی خود را صرف تاکتیک کنند؛ بلکه باید از کنار هم بودن، دوستی و روابط انسانی نیز لذت ببرند.

نماد نسل جدید مربیان آرژانتینی

اسکالونی یکی از چهره‌های نسل جدید مربیان آرژانتین به‌شمار می‌رود؛ نسلی که نفوذ قابل‌توجهی در فوتبال آمریکای جنوبی پیدا کرده است.

در مرحله مقدماتی اخیر جام جهانی، هشت تیم از ده تیم منطقه آمریکای جنوبی توسط مربیان آرژانتینی هدایت می‌شدند. همچنین در این جام جهانی، شش سرمربی آرژانتینی روی نیمکت تیم‌های مختلف حضور داشتند.

در مقابل، فوتبال برزیل یکی از ضعیف‌ترین نتایج تاریخ خود را تجربه کرد و برای نخستین بار بدون سرمربی برزیلی در جام جهانی حاضر شد؛ جایی که هدایت این تیم بر عهده کارلو آنچلوتی، سرمربی ایتالیایی، بود.

راز موفقیت؛ آمادگی از دوران بازی

سیلوینیو، مدافع سابق برزیل و بارسلونا، پیش‌تر گفته بود که بسیاری از بازیکنان آرژانتینی از همان دوران بازی، به آینده مربیگری خود فکر می‌کنند.

او اسکالونی را نمونه‌ای از این رویکرد دانست؛ مربی‌ای که حتی در دوران بازیگری برای شرکت در دوره‌های مربیگری فدراسیون فوتبال اسپانیا به مادرید سفر می‌کرد تا دانش فنی خود را افزایش دهد.

مدیریت مسی؛ بزرگ‌ترین شاهکار اسکالونی

به باور نویسنده، مهم‌ترین موفقیت اسکالونی نه قهرمانی جهان، بلکه مدیریت صحیح جایگاه لیونل مسی بوده است.

او موفق شد تیمی بسازد که همه بازیکنان در خدمت یک هدف مشترک باشند؛ هدفی که مسی الهام‌بخش آن است، نه تنها محور مطلق آن.

این روحیه در جمله معروف لئاندرو پاردس خلاصه می‌شود:

«ما تلاش می‌کنیم تا آخرین بازی مسی هیچ‌وقت فرا نرسد.»

نگاه فروتنانه به موفقیت

پس از پیروزی مقابل سوئیس، اسکالونی همچنان با فروتنی درباره موفقیت‌های تیم صحبت کرد و گفت:

«این فقط یک مسابقه فوتبال است.»

این نگاه واقع‌بینانه، همراه با آرامش، فروتنی و توانایی ایجاد همدلی میان بازیکنان، از اسکالونی مربی‌ای ساخته که بسیاری او را یکی از موفق‌ترین و تأثیرگذارترین سرمربیان تاریخ فوتبال آرژانتین می‌دانند.

اکنون آرژانتین تنها یک پیروزی با حضور دوباره در فینال جام جهانی فاصله دارد؛ مسیری که بیش از هر چیز، حاصل «انقلاب آرام» لیونل اسکالونی است.